Sofia z ofertami na 130 tramwajów

Stolica Bułgarii przeprowadziła już konsultacje rynkowe, na podstawie których planuje ogłosić przetarg na dostawy nowych tramwajów. To element projektu związanego z największą modernizację transportu szynowego w najnowszej historii miasta. Urząd Miasta Sofia planuje pozyskać łącznie 130 nowych tramwajów oraz zmodernizować kluczowe zajezdnie – Banishora i Iskar.

Jak informuje miasto, wartość rynkowa zamówienia może kosztować od 630 do 820 mln euro. – Kwota ta przekracza program uchwalony przez Radę Miasta Sofii w 2024 roku na zakup 500 nowych autobusów, trolejbusów i tramwajów. Jego szacunkowa wartość wynosiła około 1 miliarda lewów, czyli ponad 511 milionów euro. Zarówno wtedy, jak i teraz brakuje pełnego finansowania na realizację tego programu z terminem realizacji do 2030 roku – informuje Sofia. Konsultacje dotyczące nowych tramwajów mają na celu zbadanie rynku i podjęcie decyzji, czy gmina powinna przekazać utrzymanie tramwajów zewnętrznemu wykonawcy, czy też usługę nadal będzie wykonywać spółka miejska „Stolichne Elektrotransport”.

80 tramwajów na 1009 mm i nowa zajezdnia Banishor

Pierwsze ogłoszenie o konsultacjach rynkowych dotyczyło 80 tramwajów oraz modernizacji zajezdni Banishora. Z dokumentacji wynika, że tramwaje te są przeznaczone do torów o nietypowej szerokości 1009 mm. Przewiduje się, że 60 z nich będzie jednokierunkowych, a pozostałe 20 dwukierunkowych. Wymagana pojemność wynosi od 40 do 60 miejsc siedzących i łącznie około 200 pasażerów. Wymagania dotyczące baterii zostały określone w taki sposób, aby zapewniały minimalny zasięg 1,5 km bez konieczności korzystania z sieci trakcyjnej (nawet przy włączonym ogrzewaniu/klimatyzacji), co jest kluczowe w razie nieprzewidzianych zdarzeń. Wymagana będzie również stuprocentowa niska podłoga pozbawiona stopni. Założono gotowość operacyjną nowych tramwajów na poziomie 90%, co oznacza, że jeśli producent nie utrzyma 72 z 80 tramwajów w ciągłej eksploatacji, to firma zostanie ukarana karami.

Projekt zajezdni Banishora, będący częścią konsultacji w sprawie 80 tramwajów, oznacza radykalne zmiany. Zamiast „remontu kosmetycznego”, gmina domaga się usunięcia wszystkich istniejących budynków, torów i sieci trakcyjnej, które powstały na terenie zajezdni w 1954 roku. W ich miejsce ma powstać nowoczesny kompleks o klasie energetycznej „A”. Zaplanowano budowę nowej hali naprawczej – z co najmniej 6 torami i specjalistyczną linią do renowacji zabytkowych tramwajów, a także hali magazynowej dla wszystkich 80 nowych i 7 zabytkowych tramwajów.

System nowej zajezdni ma się opierać na panelach fotowoltaicznych na dachu, ogrzewaniu geotermalnym (pompy ciepła) i ogrzewaniu podłogowym w halach, a także na systemie recyklingu wody deszczowej do mycia tramwajów.

50 tramwajów normalnotorowych i modernizacja zajezdnia Iskar

Drugie konsultacje rynkowe dotyczyły natomiast 50 tramwajów o rozstawie normalnotorowym 1435 mm. Planowana jest dostawa 40 tramwajów jednokierunkowych i 10 dwukierunkowych. Wymagania dotyczące pojemności i komfortu pozostają wysokie: od 40 do 60 miejsc, całkowicie niska podłoga i kabina kierowcy z ergonomicznym fotelem z aktywnym zawieszeniem pneumatycznym i ogrzewaniem. Specyfikacja techniczna ponownie skupia się na autonomii – tramwaje muszą być wyposażone w akumulatory zapewniające zasięg co najmniej 1,5 km bez zasilania z sieci.

Projekt dla zajezdni Iskar, działającej od 1987 roku, zakłada gruntowną modernizację istniejącego obiektu, a nie jego całkowitą rozbiórkę. Kluczowym elementem zamówienia jest dostawa i montaż nowej podtorowej tokarki do profilowania kół (tokarki kołowej), która będzie obsługiwać tramwaje przez cały okres ich eksploatacji. Planowany jest również kompleksowy remont lakierni, myjni tramwajowej oraz części administracyjnej. Podobnie jak w zajezdni Banishora, również ta inwestycja koncentruje się na „zielonej” efektywności energetycznej, aby osiągnąć klasę energetyczną „A”. Obejmuje to budowę paneli fotowoltaicznych na dachach hal, montaż geotermalnych pomp ciepła do systemów ogrzewania i chłodzenia, a także instalację do zbierania deszczówki.

Strategia utrzymania jest tu identyczna – 30-letni pełny serwis, realizowany przez wykonawcę. Władze Sofii oczekują od producenta gwarancji 90% gotowości operacyjnej. Oznacza to, że w dowolnym momencie co najmniej 45 z 50 tramwajów musi być sprawnych i gotowych do przyjęcia pasażerów.

Trzy oferty

Do miasta wpłynęły trzy oferty, jednak nie wiadomo do jakich firm należą, gdyż propozycje pozostają anonimowe. W przypadku ceny jednostkowej za jednokierunkowy tramwaj z puli 60 sztuk o rozstawie 1009 mm Sofia otrzymała oferty wyceniane w przedziale od 3,5 mln euro do 4,8 mln euro. Tramwaje dwukierunkowe o tym samym rozstawie z puli 20 sztuk byłyby jednak droższe w przedziale od 3,9 mln euro do 5 mln euro. Budowę zajezdni Banishora wyceniono natomiast od 90 do 120 mln euro.

W przypadku tramwajów normalnotorowych na pojazdy jednokierunkowe z puli 40 sztuk miasto otrzymało tylko dwie oferty. Obie wyceniono w przedziale 4,2 do 4,8 mln euro za tramwaj. Pojazdy dwukierunkowe z puli 10 sztuk odpowiednio wyceniono na 4,4 do 5 mln euro. Przebudowę zajezdni Iskar wyceniono natomiast w przedziale od 40 do nawet 70 mln euro.

Według najtaniej wycenianej oferty, dostawa 60 tramwajów jednokierunkowych i 20 dwukierunkowych w rozstawie 1009 mm kosztowałaby łącznie 288 mln euro. Przy droższej opcji byłoby to już 388 mln euro. Koszt utrzymania tramwaju wyniósłby od 2,5 do 3,3 euro za każdy przejechany kilometr. Zakup natomiast 50 nowych tramwajów normalnotorowych to koszt łącznie od 212 do 242 mln euro. Oferowana cena za utrzymanie waha się od 2,4 do 3,1 euro za przejechany kilometr.

Co dalej?

Na podstawie wyników z konsultacji rynkowych gmina powinna teraz przygotować przetarg na dostawy nowych tramwajów. Ogłaszając konsultacje rynkowe, władze miasta wyjaśniły, że pojazdy te zastąpią wszystkie stare tramwaje. Pozostaje kwestia zabezpieczenia funduszy na tę poważną inwestycję. Według wcześniejszych wypowiedzi burmistrza Sofii, Wasila Terziewa, jedną z możliwości sfinansowania zamówienia są niewydane środki z funduszy europejskich z już zatwierdzonych projektów. Drugą opcją są natomiast pożyczki.